|
PARIS (phần 3)
Đại Linh 24 tháng 05 năm 2007
® Phải có sự đồng ư của tác giả cũng như ghi rơ nguồn "www.khoahoc.net" khi bạn phát hành lại thông tin từ website này |
|
Được chế ngự ở đầu đường bởi Arc de Triomphe nằm tọa vị giữa quảng trường, Avenue des Champs Elysées trở nên khung cảnh uy nghiêm cho những biến cố trọng đại của nước Pháp,như Cuộc Duyệt Binh ngày 14/7. Dọc hai bên đại lộ là những dinh thự lộng lẫy và những cửa hàng thanh lịch,khu phố này trở nên biểu tượng cho quyền lực và giàu sang,nhất là với Palais de L’Elysée,các toà đại sứ đồ sộ,các cửa hàng may mặc thời trang to lớn,các khách sạn sang trọng và các cửa hàng ăn nổi tiếng.
Đại lộ Champs Elysées thật sự thành h́nh năm
1667 khi André Le Notre được giao nhiệm vụ phác họa một con đường đi dạo
theo trục của Jardin des Tuileries. Lúc đó được gọi là Grand-Cours,sau
được đổi tên là Champs-Elyséees.Vào giữa thế kỷ thứ 19, được tô điểm bởi
các lối đi song hành hai bên,bởi các đài nước,các tiệm café,các cửa hàng
ăn uống,các rạp hát,đại lộ trở nên đồng nghĩa với sự thanh lịch và thú
tiêu khiển.Rond-Point des Champs Elysées ở đoạn giữa đại lộ là nơi quyến
rũ nhất với các lùm cây đầy hoa và các cây dẻ.C̣n phần trên đại lộ th́
bị mất đi vẻ lộng lẫy do sự xâm nhập của các fast-food và các cửa tiệm
du lịch.
EGLISE DE MADELEINE
Nhà Thờ Sainte-Marie-Madeleine,c̣n gọi là La Madeleine, là một trong những công tŕnh nghệ thuật nổi tiếng nhất của Paris. Mặt tiền được cấu thành bởi 52 cột trụ corinthiennes cao 20 m, cao hơn bất cứ cột trụ nào của các đền thờ Hy lạp và La mă. Được khởi công năm 1764 theo họa đồ quy hoạch Place de La Concorde bởi Jacques Ange Gabriel, nhà thờ sau đó bị san bằng để nhường chỗ cho một toà nhà được phát họa theo mô h́nh Điện Panthéon nhưng rồi cách mạng làm gián đoạn công tŕnh. Đến thời Napoléon đệ nhất th́ công tŕnh được tái tiếp tục. Năm 1806, Napoléon quyết định cho xây một điện thờ để vinh danh các chiến sĩ của Đại Quân nhưng rồi sự thoái vị của Hoàng đế làm công tŕnh lại bị dang dở. Năm 1814,Louis XVIII dành nhà thờ cho sự tưởng nhớ vua Louis XVI bị xử trảm trong thời kỳ cách mạng.Đối diện với nhà thờ Madeleine,ở ngôi nhà số 9 Đại Lộ Mahesherbes là nơi Marcel Proust đă trải qua thời thơ ấu.
PLACE DE VENDOME là place du luxe.Thật vậy ở đây là nơi tập trung lớn nhất thế giới các ngân hàng,cái tiệm kim hoàng và các tiệm bán đồ mỹ phẩm.Ở đây có Hotel Ritz nổi tiếng.Cũng như Place de la Concorde hay các quảng trường tráng lệ khác,quảng trường Vendome được xây dựng để làm khung cảnh cho công tŕnh dựng tượng vua Louis XIV cưỡi ngựa (royal equestrian statue). Chính v́ lẽ ấy nên lúc đó quảng trường có tên là Place Louis-Le-Grand.Trong thời kỳ Cách Mạng Pháp, chín cái đầu của nạn nhân bị xử chém được trưng bày ở quảng trường trên đầu chín ngọn giáo v́ vậy quảng trường lúc đó được đổi tên là Place de Piques . Tượng vua Louis XIV cởi ngựa bị hạ xuống bởi các nhà cách mạng và theo truyền thuyết th́ lúc hạ tượng, tượng rơi xuống đúng một cô bán báo và giết chết cô này. Quảng trường h́nh bát giác Vendome và những arcaded and colonnaded buildings nằm chung quanh được xây dựng từ năm 1687 đến năm 1721.Vào tháng 3 năm 1796 Napoléon cưới Joséphine ở building số 3.C̣n nhạc sĩ Chopin th́ mất ở buiding số 13. Dưới thời Napoléon , bức tượng vua Louis XIV được thay thế bởi Colonne Vendome. Cái cột trụ này cao 43,5 m nằm ở chính giữa quảng trường, gồm một cái lơi bằng đá (a stone core) được bọc đồng thau (bronze) h́nh xoắn ốc 160m chiều dài.Đồng thau này được đúc từ 1250 đại pháo của quân đội Áo và Nga mà Napoléon tịch thu được trong trận đánh Austerlitz năm 1805.Trên cột đồng Vendome ghi khắc các chiến thắng của Napoléon từ năm 1805 đến 1807.Trên đỉnh cột đồng trước hết là tượng Napoléon ăn mặc như César Đại Đế.Sau đó khi Napoléon bị đi đày ra đảo Elbe th́ tượng Napoléon được thay thế bởi tượng Henry IV (1814).Khi Napoléon trở về từ đảo Elbe th́ tượng Henri IV này lại bị hạ xuống trước khi Louis Philippe thay thế bởi một tượng Napoléon khác nhưng lần này đội mũ 2 sừng,khiêm tốn hơn.
ILE DE LA CITE
Ngày xưa ḷng sông Seine rộng hầu như gấp đôi bây giờ.Khi đó trên sông Seine có nhiều ḥn đảo nhỏ,đôi khi chỉ là những băi cát không đi qua được.Sự điều hoà lưu lượng nước sau đó đă làm ngập ch́m nhiều ḥn đảo,c̣n những ḥn đảo khác th́ được nối liền vào bờ,v́ vậy ngày nay chỉ c̣n hai đảo: Ile de La Cité và Ile Saint Louis PARIS ra đời ở Ile de la Cité.Những cư dân đầu tiên sinh sống ở đây từ thế kỷ thứ ba trước Thiên chúa Giáng sinh.Qua nhiều thế kỷ ḥn đảo này là trụ sở của giáo hội và nhà nước, mà đại diện là Notre-Dame và Palais de la Justice.Ḥn đảo bé nhỏ trên sông Seine này c̣n là biểu tượng của trung tâm địa lư của cả nước bởi v́ tất cả các đường quốc lộ của Pháp đều được đo lường từ một điểm trên sân nhà thờ Notre-Dame. Victor Hugo đă viết trong Notre-Dame de Paris rằng Ile de La Cité là đầu năo,trái tim và bản chất của Paris.Thật vậy Ile de La Cité là nơi sinh của thành phố và có thể xem như là trung tâm địa lư của Paris, c̣n Paris là trung tâm văn hóa của Pháp,nếu không muốn nói là của toàn thế giới. Chính vị thế chiến lược này đă xác định sự phồn vinh của Ile de la Cité. Những người La mă, những người Pháp rồi các vua capétien mỗi thời đă mở rộng vị trí địa h́nh nguyên thủy. Ngay từ thời đại đồ đồng, đảo đă tạo nên một nơi lội qua sông (un gué) trên con đường thương măi rất quan trọng qua đó thiếc được vận tải từ Anh theo hướng Trung Âu và Địa Trung Hải. Đảo c̣n là nơi trú ẩn trong thời kỳ chiến tranh. Trong thời kỳ Pax romana, Lutèce (Paris) được mở rộng ra trên tả ngạn sông Seine.Thời kỳ vàng son này kéo dài 300 năm cho đến khi bị xâm nhập bởi đội quân Germanique. Khi đó Lutèce rút về núp ḿnh ở Ile de La Cité, vẫn luôn luôn là một trung tâm hành chánh và tôn giáo có trọng lượng.Trụ sở nguyên thủy của thống đốc La Mă chính là Palais de Justice ngày nay,nơi mà 2000 năm sau các quan toà vẫn c̣n hoạt động. La Conciergerie (nhà tù cách mạng) và Nhà Thờ Sainte-Chapelle nổi tiềng nằm ngay trên ḥn đảo này. Mặc dù du khách kéo đến đông đảo, nhất là trên sân Nhà Thờ Đức Bà, Ile de La Cité vẫn c̣n giữ được vài thắng cảnh lôi cuốn.Đó là chợ hoa (marché aux Fleurs) ở quảng trường Louis-Lépine, công viên nhỏ Vert-Galant ở mũi tây của đảo và những con đường nhỏ hẹp mở ra ở Quai aux Fleurs
Những thắng cảnh cần tham quan ở Ile de La Cité - PONT NEUF : là cầu cổ nhất của Paris,được xây dựng vào năm 1607
- SAINTE- CHAPELLE: là một ḥn ngọc nằm giữa Paris,là một kiệt tác về kiến trúc và kính ghép màu (vitraux)
- CONCIERGERIE : Dinh thự đồ sộ kiểu kiến trúc gothique này được xây dựng bởi Philippe Le Bel vào năm 1301-1315 và có một lịch sử rất phong phú.Một phần của dinh thự đă được biến đổi thành nhà tù và được canh giữa bởi người gác cổng (le concierge). V́ vậy mới có tên là Conciergerie. Ravaillac, kẻ ám sát vua Henri IV đă bị tra tấn ở đây.Trong thời kỳ Cách Mạng, Conciergerie trở thành đồng nghĩa với khủng bố (terreur): hàng ngàn công dân đă bị giam cầm ở đây trước khi bị đưa lên máy chém. Ngày nay vẫn c̣n pḥng giam của Marie-Antoinette. Một pḥng triển lăm vạch lại lịch sử của những người tù nổi tiếng của Cách Mạng.Từ bến sông Seine có thể nh́n thấy tháp Đồng Hồ được xây dựng năm 1370. Trong tháp là chiếc đồng hồ công cộng đầu tiên của thành phố vẫn c̣n luôn luôn vận hành cho đến ngày nay.
- NOTRE-DAME : nằm trong Ile de la Cité
- PALAIS DE JUSTICE
- MARCHE AUX FLEURS: o Place Louis-Lépine
Thật là thú vị đi dạo trên những con đường,trên
các quai để chiêm ngưỡng các kho tàng quư giá.Ở đây xe cộ lưu thông
không phải dễ dàng và không có một trạm métro,một cửa hàng bách hóa hoặc
một rạp chớp bóng nào cả.
Không có dinh thự nào mà lại liên kết mật thiết với lịch sử thành phố Paris như Nhà Thờ Đức Bà sừng sững uy nghi trên Ile de la Cité,cái nôi của thành phố.Phải cần đến gần 2 thế kỷ để xây dựng công tŕnh nghệ thuật này.Chính ở nơi mà ngày nay tọa vị Nhà Thờ Đức Bà th́ trước đây là một điện thờ La mă thờ thần Jupiter vào thế kỷ I,rồi sau đó là một nhà thờ vào thế kỷ IV và sau cùng là Basilique đầu tiên vào thế kỷ VI.
Vào thế kỷ XII,nhà thờ Basilique đổ nát và giám mục Paris là Maurice de Sully quyết định thay thế bằng một giáo đường tuyệt đẹp có khả năng cạnh tranh với Basilique Saint-Denis.Năm 1163, Giáo hoàng Alexandre III đă đặt viên đá đầu tiên cho kiệt tác kiến trúc gothique này.Công tŕnh được tiến hành nhanh chóng nhờ tiền quyên góp được nơi nhà vua,các tăng lữ,giới quư tộc và ngay cả nơi các người nghèo khổ.Nhưng phải cần đến gần 2 thế kỷ với nhiều thế hệ kiến trúc sư và nghệ nhân đẽo đá nối tiếp nhau mới hoàn tất việc xây dựng Nhà Thờ Đức Bà Paris.Nhà thờ đă chứng kiến ba đời vua kế tiếp nhau (Louis VII,Philippe Auguste và Saint-Louis) và chỉ được hoàn thành vào khoảng năm 1330.
Jeanne d’Arc (1412-1431),nữ thánh đă giải phóng đất nước khỏi quân xâm lược Anh,đă bị xử ở đây năm 1456 sau khi bà đă mất (24 năm trước đó bà đă bị đưa lên giàn hoả thiêu).Trong phiên toà này,Jeanne d’Arc được tuyên bố là không phạm tội di giáo.
Khi được tấn phong Hoàng đế năm 1804 ở Notre-Dame, Napoléon (1769-1821) đă giành lấy vương miện từ tay Giáo hoàng Pie VII và đặt trên đầu Joséphine rồi sau đó tự đặt trên đầu ḿnh. Joséphine chỉ làm hoàng hậu trong 5 năm bởi v́ Napoléon đ̣i ly dị năm1809.Giáo hoàng Pie VII,người đă tôn phong Napoléon ở Notre-Dame sau đó bị bắt giam năm 1809 lúc Hoàng Đế tuyên bố sát nhập các quốc gia giáo hoàng
Ngày 26 tháng 8 năm 1944,sau khi đi diễn hành trên Đại Lộ Champs-Elysées ăn mừng chiến thắng Paris được giải phóng,tướng De Gaulle đă đến Nhà Thờ Đức Bà để dự một buổi lễ long trọng được tổ chức trong khi các tiếng súng nổ vẫn c̣n vang vọng đó đây.
VICTOR HUGO, NGƯỜI ĐĂ CỨU NHÀ THỜ ĐỨC BÀ PARIS
Khi Victor Hugo xuất bản cuốn tiểu thuyết Nhà Thờ Đức Bà Paris năm 1831, nhà thờ lúc đó đă ở trong t́nh trạng đổ nát gần như hoàn toàn. Vào những buổi lễ chính thức, như lễ đăng quang vua Napoléon, người ta phải che dấu những chỗ hư hỏng bằng những giấy phủ tường. Trong thời kỳ Cách Mạng toà nhà được bán đấu giá cho một người bán sắt vụn nhưng may thay nhà thờ đă thoát khỏi sự hủy hoại.
Nhà văn Victor Hugo, với quyết tâm muốn cứu lấy cái trung tâm tinh thần của đất nước này, nên đă phát động một chiến dịch kêu gọi ủng hộ việc trùng tu Nhà Thờ Đức Bà trước khi quá muộn.
Emmanuel Viollet-le-Duc (1814-1879) được giao phó nhiệm vụ dự kiến và giám sát việc trùng tu. Là kiến trúc sư sinh ở Paris, ông đă được biết đến như là nhà trùng tu có tài năng, và ông đă đặc biệt chứng tỏ điều đó qua các tác phẩm như Basilique de Vézelay và Sainte-Chapelle. Sainte-Chapelle là một ḥn ngọc kiến trúc được xây dựng năm 1248 bởi Louis IX (1214-1270) để làm nơi ǵn giữ các di vật.Sainte-Chapelle được xem là nhà thờ đẹp nhất của thủ đô,đặc biệt với các khung kính ghép màu (vitraux) cao 15m như chống đỡ mái ṿm h́nh sao của nhà thờ. Bị hư hại trong thời kỳ Cách Mạng, nhà thờ sau đó được trùng tu bởi Viollet-le-Duc từ năm 1840.
Khởi công năm 1841,công việc tu sửa Nhà Thờ Đức Bà kéo dài 25 năm. Kết quả trùng tu có được gần giống với kết quả mà ta thấy ngày hôm nay.Sau đó Viollet-le-Duc cũng đă trùng tu Cathédrale d’Amiens và các thành lũy của Cité de Carcassonne.
|