(19) Trong cuốn 1999: Victory Without War,
(trang 123) Nixon thay 2 từ critical mistake bằng 2 từ worst mistake (lỗi
lầm tệ hại nhất). Những từ culpable của McNamara, worst mistake của Nixon,
nhất là những từ organize và set in motion của McNamara mà chúng tôi vừa nêu
trên chứng tỏ các giới chức cao cấp trong chính quyền của đảng Dân Chủ, cũng
như của đảng Cộng Ḥa đều nh́n nhận tội lỗi đă làm cuộc đảo chính và có
trách nhiêm về cái chết của hai ông Diệm, Nhu.
Hai h́nh ảnh đá đỉnh ṿm và nắp hộp Pandora (theo thần thoại Hy Lạp là hộp
dùng để nhốt các thần phiến loạn) mà hai ông Nixon và Taylor dùng để chỉ ông
Diệm cho thấy các ông ấy coi việc lật đổ ông Diệm là nguyên nhân chính đưa
đến sự rối loạn cực kỳ và sự tan hoang của miền Nam lúc ấy, để rồi dần dẫn
đến sự mất miền Nam 12 năm sau.
(Về ư nghĩa của hai h́nh ảnh này và phát biểu của Tổng thống Richard M.
Nixon và Thống tướng, Đại sứ Maxwell Taylor xin xem No More Vietnams,
1985 trang 70 và các trang từ 62- 65; Swords & Plowshares, Norton & Company
Inc., NY. 1972, trang 401 và 93.)
(20) Những nhà lănh đạo Mỹ (chúng tôi chỉ kể hai vị tiêu biểu, một
của đảng Dân Chủ, McNamara, và một của đảng Cộng Ḥa, Nixon) đă nh́n nhận
việc lật đổ Tổng thống Diệm là có tội (culpable), là lỗi lầm nguy kịch nhất,
tệ hại nhất (critical mistake, worst mistake). Không lạ ǵ nhiều người Việt
Nam kể cả những cán bộ cộng sản hay cựu cộng sản như Lưu Doăn Huỳnh, Bùi Tín
cũng cho rằng việc lật đổ Tổng thống Diệm là một sai lầm hay lỗi lầm chiến
lược.
Riêng về trường hợp ông Bùi Tín, ngoài nhận xét vừa nêu trong Hoa Xuyên
Tuyết, trong một bài tham luận đọc tại trung tâm Việt Nam ở Lubbock, Texas,
tháng 10 năm 2003 kỷ niệm 40 năm ngày Tổng Thống Ngô Đ́nh Diệm bị hạ sát,
ông c̣n so sánh ông Diệm với ông Hồ và khẳng định:
Trong khi ông McNamara dùng từ CULPABLE th́ Tổng Thống Nixon đă dùng hai từ critical mistake.(19) Trong No More Vietnams, trang 62 ông viết: “We made our third critical mistake in South Vietnam in 1963. The Kennedy administration, increasingly frustrated with President Diệm, encouraged and supported a military coup against his government”. Tạm dịch: Chúng ta đă phạm lỗi lầm nguy kịch thứ ba tại Nam Việt Nam vào năm 1963. Chính quyền Kennedy càng ngày càng thất vọng về Tổng Thống Diệm, đă khuyến khích và ủng hộ cuộc đảo chính quân sự, lật độ chính phủ ông... (20)
 |
|
Tổng thống HK, 1969-1974 Richard
Milhous Nixon (9/1/1913 – 22/4/1994) |
Sự hiện diện của trung tá CIA Lou Conein tại bộ chỉ huy đảo chính, với máy liên lạc đặc biệt và số tiền 3 triệu đồng để “trợ cấp”, “mua chuộc” (21)..., và câu nói của Lou Conein với tướng Đôn nguyên văn “On ne fait pas d’omelette sans casser les oeufs” (không đập vỡ trứng th́ không có trứng tráng được) chính tướng Đôn trưng dẫn trong Việt Nam Nhân Chứng trang 228, cũng như việc hai tướng Đôn, Kim theo lệnh của Lou Conein ngay chiều (3 giờ) ngày 2/11/63, khi cuộc đảo chính vừa xong phải đến tŕnh diện đại sứ Mỹ Cabot Lodge để nhận lời khen “C’est formidable” (tuyệt), rồi lại được ông ta dẫn xuống gặp thượng tọa Thích Trí Quang ở ngay tầng dưới ṭa đại sứ ngay trang sau đó... đủ nói lên rằng ông McNamara dùng 2 từ organize và set in motion là chính xác nhất. V́ thế ông viết We were culpable cũng là thật ḷng và phục thiện.
Thứ đến, cả hai người (McNamara và Lưu Doăn Huỳnh) đều cho rằng ông Diệm bị giết làm mất một cơ hội tránh đại chiến, mặc dầu mỗi người giải thích một cách khác.
McNamara th́ chỉ nghĩ đến việc Hoa Kỳ phải tham chiến và thất trận. C̣n Lưu Doăn Huỳnh th́ lại đưa ra một nhận xét độc đáo khá ngộ nghĩnh: Nếu ông Diệm không bị giết và c̣n nắm quyền th́ ông ta sẽ làm cho hàng ngũ “cách mạng” thêm lớn mạnh và giúp cho “cách mạng” chiến thắng dần dần mà lại tránh được chiến tranh với Mỹ. Do đó ông Diệm đáng có một chỗ đứng trong chính phủ tương lai, mặc dù sẽ không có một vai tṛ quyết định.
Đặc biệt đáng chú ư là chỉ sau 8 tháng phát biểu của phía Cộng Sản Việt Nam đă có một biến chuyển quan trọng. Nghĩa là 8 tháng trước họ hoàn toàn tránh né, không dám xác nhận những ǵ McNamara yêu cầu họ xác nhận. Nhưng 8 tháng sau th́ Lưu Doăn Huỳnh đă ngang nhiên xác nhận trước hai phái đoàn rằng hội nghị trung ương kỳ 9 vào tháng 12 năm 1963, nghĩa là chỉ một tháng sau khi ông Diệm bị giết, đă bàn thảo về nguy cơ Mỹ can thiệp vào cuộc chiến do cái chết của ông Diệm tạo ra để đi đến những quyết định vô cùng quan trọng.
Sau hết, nhưng không phải kém quan trọng, ông McNamara nhiều lần nhắc trong hội nghị rằng ông ta đă nghe những người có mặt tại hội nghị nói với ông (ở ngoài hội trường) về sự lo buồn (deeply distressed) của Hà Nội khi biết tin ông Diệm chết và xin họ xác nhận. Không có ai dám xác nhận trong phiên họp tháng 6 năm trước (1997). Nhưng xin lưu ư là cũng không có ai lên tiếng phủ nhận. Điều đó nói lên sự khống chế tập thể của đảng đối với các cán bộ dù cao cấp đến mấy. Nói nơi riêng tư th́ dám. Nhưng trong hội nghị, có thể có ghi chép, hay ghi âm, th́ không dám xác nhận. Như vậy, khi Lưu Doăn Huỳnh trong hội nghị năm sau đă dám lên tiếng xác nhận th́ hẳn ông ta đă phải có sự đồng ư, cho phép của cấp trên?
 |
|
The Vietnam War: Vietnamese and
American Perspectives, do Jayne Werner và
Lưu Doăn Huỳnh biên soạn |
Đó là chưa kể đến triển vọng cuộc chiến âm ỷ giữa hai miền Nam Bắc c̣n có cơ được giải quyết một cách ổn thỏa, để hoặc là thống nhất trong ḥa b́nh, hoặc hai miền tiếp tục tạm thời cùng tồn tại như hai quốc gia cùng nhau thi đua, tranh đua, thậm chí tranh đấu, đối đầu với nhau bằng những h́nh thức phi quân sự, phi vũ trang (như tranh đua về kinh tế, ngoại giao, văn hóa, tuyên truyền v.v...). Trong hoàn cảnh đó, miền Nam tự do sẽ phát triển phồn vinh không kém, nếu không muốn nói là hơn những “con rồng”, “con hổ” trong vùng.
Trước khi kết thúc, chúng tôi xin nhắc lại (đă tŕnh bày chi tiết ở bài Hoa Đào Và Máu Đào) hai sự kiện lịch sử có sắc thái chính trị hoàn toàn trái ngược nhưng lại cùng có tác dụng chứng minh một chân lư chính trị học duy nhất, chân lư của chiến tranh ư thức hệ.
Thứ nhất, Liên Xô và các nước Đông Âu cuối cùng sụp đổ không bằng những cuộc giao tranh vũ trang, mà bằng những chiến lược, sách lược phi vũ trang.
Thứ hai, Bắc Việt đă thắng Việt Nam Cộng Ḥa và cả Mỹ, mặc dù Mỹ đă đổ vào Việt Nam 2 triệu quân, với trên nửa triệu có mặt thường trực, sử dụng một số bom đạn kinh khủng không kém thế chiến II, mặc dù Quân Lực Việt Nam Cộng Ḥa đă anh dũng chiến đấu, nêu nhiều chiến công hiển hách. (Viết đến đây chúng tôi không khỏi xúc động đến rơi lệ cho một đoàn quân anh dũng bị sử dụng cho một chiến lược sai lầm bởi những nhà lănh đạo Việt cũng như Mỹ không am tường về chiến tranh ư thức hệ của cộng sản).
Hai thực tế lịch sử nói trên cho thấy muốn thắng cộng sản trong chiến tranh ư thức hệ toàn bộ, toàn diện vũ khí chủ yếu không phải quân sự mà phi quân sự, trong đó có tuyên truyền. Chúng tôi nói chủ yếu, v́ đă nói toàn bộ, toàn diện th́ không loại trừ biện pháp quân sự khi cần. Nhưng dầu sao tuyên truyền chính trị vẫn là chủ soái.
Mà tuyên truyền th́ cần có chính nghĩa. Cái chính nghĩa tự vệ th́ thời ông Diệm rơ ràng là có. Nhưng miền Bắc lại giật lại được sau khi mọi nền tảng pháp lư của Đệ Nhất Cộng Ḥa sụp đổ cùng với ông Diệm, và nhất là sau khi chính phủ Phan Huy Quát, với một vị phụ tá đầy ảnh hưởng làm một thứ quân sư (trong chức vụ bộ trưởng phủ thủ tướng), đă làm ngơ cho Mỹ ồ ạt đổ quân vào Việt Nam. Khởi sự bằng cuộc đổ bộ 3.500 thủy quân lục chiến với chiến xa, trọng pháo vào ngày 8-3-1965. Khi mở cửa cho Mỹ đem quân vào mà không có một hiệp ước song phương nào được quốc hội thông qua, nghĩa là bất chấp ư dân và quyền dân, khiến chủ quyền quốc gia không c̣n nữa th́ cái chính nghĩa tự vệ hay ái quốc đă nghiêng về phía Bắc Việt. Lúc ấy hiến pháp và quốc hội đă mất cả rồi, c̣n ǵ đâu, để hỏi ư dân. (22)
Tổng Thống Richard Nixon của đảng Cộng Ḥa đă phải đổ đống rác tầy núi do chính quyền của đảng Dân Chủ để lại ở Việt Nam sau khi chủ trương lật và giết ông Diệm. Ông đă can đảm, kiên tŕ trải nhiều cam go (vừa thương thuyết, vừa đặt ḿn phong tỏa hải cảng Hải Pḥng, vừa thả bom tới tấp Hải Pḥng, Hà Nội vào dịp Giáng Sinh năm 1972) mới rút chân ra khỏi cái “vũng lầy của Bạch Ốc”. Không chỉ có Nguyễn Kỳ Phong mô phỏng theo David Halberstam (The Vietnam Quagmire) gọi cuộc chiến Việt Nam là vũng lầy. Ngày nay nh́n lại cuộc chiến nhiều người cũng phải công nhận đó là vũng lầy, đầm lầy. Cứ thử tưởng tượng một con trâu, hay một thợ cầy khi sa lầy nó như thế nào, th́ đó chính là h́nh ảnh của quân Mỹ bị sa lầy trong chiến cuộc Việt Nam lúc ấy.
Nhờ khôn khéo áp dụng sách lược chiến tranh ư thức hệ, coi trọng ngoại giao, thương thuyết (không chỉ với Hà Nội, mà cả với và nhất là với Trung Cộng và Liên Xô) ông mới có thể rút ra khỏi cuộc chiến một cách an toàn, và c̣n đặt nền tảng cho những bệ phóng “phi-hỏa-tiễn” của Ronald Reagan, George Bush cha, và Giáo Hoàng John Paul II để triệt hạ Liên Xô và toàn bộ khối cộng sản Đông Âu 17, 18 năm sau.
Ông Nixon, người coi trọng sách lược phi vũ trang, là một trong những người Mỹ hiểu ông Diệm – là người không chấp nhận biện pháp vũ trang của Mỹ – hơn hết. Ông đă viết trong No More Vietnams:
